د. زانا کەریم / پسپۆڕ لە سیاسەتی نێودەوڵەتی بەرایی ڕێگا و ڕێڕەوە بازرگانییە جیهانییەکان، چ وشکانی بن یان دەریایی، ڕایەڵەی پێکەوەبەستنی جیهان و شادەماری جیهانگیرین و ئومێدی بەرجەستەکردنی “یەک جیهان، یەک خەون[1]” بەم ڕێڕەوانەدا تێدەپەڕێت. ئابووریی وڵاتان بە هۆیانەوە بە بازاڕ و هەلی نوێ دەگات و فراژوو دەبێت. شمەک و
بەختیار ئەحمەد ساڵح/ توێژەر بەرایی گەرووی هورمز بە يەکێک لە گرنگترین گەرووى وزەی دەریایی دادەنرێت لە جیهاندا. کەنداوی فارس (عەرەبی) بە کەنداوی عومان و دەریای عەرەبییەوە دەبەستێتەوە، هەروەها شاڕەگێکى گرنگە بۆ ڕۆیشتنی نەوتی خاو و گازی سروشتیی شل (LNG) لە وڵاتانی کەنداوەوە بۆ بازاڕە جیهانییەکان، بە تایبەتی ئاسیا. زانیارییەکانی
سەروەت عەبدوڵا/ ماستەر لە زانستی مرۆڤایەتی و پەیوەندیکردندا بەرایی لە دونیای سیاسەتی نێودەوڵەتیدا گریمانەی ئەوەی کە پەیوەستبوونی ئابووری دەبێتە هۆی سەقامگیریی سیاسی ، لە ئێستادا ڕووبەڕووی گەورەترین ئاڵنگاری بووەتەوە. پەیوەندییەکانی نێوان ئوسترالیا و چین نموونەیەکی زیندووی ئەم دۆخە ئاڵۆزەن، لە کاتێکدا هەردوو وڵات لە ڕووی ئابوورییەوە تەواوکەری یەکترن، بەڵام لە
كازم ئەحمەد سەدرەدین/ ماستەر لە جوگرافیای مرۆیی بەرایی ڕێگای گەشەپێدان پڕۆژەیەكی عێراقییە و مۆدێلێكی نوێیە لە پەرەپێدانی ڕێگاوبانی وشكانی و ئاوی، بە ئامانجی پێكەوەبەستنی بەندەری فاو بە توركیاوە، وەک پردی پەیوەندی لە نێوان هەردوو كیشوەری ئاسیا و ئەورووپا، لە ڕێگەی تۆڕێكی ڕێگاوبانی هێڵی ئاسن و ڕێگای خێرای ئۆتۆمبێل. لەم
هەردی مەهدی میکە گەر ڕێڕەوە بازرگانییەکان بۆ سەرمایەداران هەلی پەرەپێدانی سەرمایە و زۆرکردنی داهات بن، ئەوا بۆ هەرێمی کوردستان هەموو ڕێگایەکی بازرگانی دەچێتەوە سەر سیاسەت، جیا لەوەی بۆ هەرێمێکی هەڕەشەلەسەر هەمیشە جۆرێک لە دیپلۆماسیەتی کولتووری و لۆبیکردنن، دەکرێت جێکردنەوەی هەرێمیش بێت لە نەخشەی جیۆئیکۆنۆمی و جیۆسیاسیدا کە دەتوانن لادەری بەڵا
گۆڤاری ئایندەناسی، ژماره 26-ی كانونی یەكەمی 2025، ساڵی شەشەم، كهوته بەر دیدی خوێنەران. گۆڤاری ئایندەناسی، گرنگی بە توێژینەوە ستراتیژی و ئایندەییەكان دەدات، وەرزانە لە لایەن “سەنتەری لێكۆڵینەوەی ئایندەیی” دەردەچێت. ژمارەی نوێی گۆڤاری ئایندەناسی تایبەت كراوە بە دۆسێی ڕێگا و ڕێرەوە بازرگانییەكان و پێگە و ئایندەی عێراق و هەرێمی كوردستان تێیدا؛
ئا: ئایینناسی ههردوو وشهی پێكهێنهری زاراوهی ئیسلامی سیاسی به جیا مانایهكی ڕوون و ئاشكرایان ههیه، بهڵام وهك زاراوه لهڕووی كاتی سهرههڵدانهوه دهگهڕێتهوه بۆ نیوهی یەكەمی سهدهی ڕابردوو، كە به هۆی ڕووخانی خیلافهتی ئیسلامی لەلایەک و دروستبوون و دەرکەوتنی دهسهڵاتی سیاسی عهلمانی لەلایەکی تر، بانگەوازی گێڕانەوەی خیلافەت و دەسەڵاتی ئیسلامی
ڕانانی: د. فاروق عهبدول پهرتوكی ڕهوتى ئیسلامی له باشوورى كوردستان 1946 – 1991 لە نووسینی (ئیدریس سیوەیلی)یه له بنهڕهتدا توێژینەوەیەکی مێژووییە و پشتی بەستووه بە چەندین بەڵگەنامەی تایبەت بەو ڕەوت و پارتە سیاسییە ئیسلامییانەی کە لە قۆناغێکی مێژووی دیاریکراودا لە کوردستان چالاکبوون، نوسەری کتێبەکە لە سەرەتا بەڕوونی هۆکاری نووسینی ئەم
د. یاسین تەها دەسپێك: کوردستانی مێژوویی خاوەنی سروشتێکی فرەچەشنی، فرەئایینی و فرەکولتووری بووە، لەنێو ئەم چەشنانەشدا ئایینی مەسیحییەت شوێنێکی دیاری هەبووە. ئەم ئایینە ئیبراهیمییە هەر لە سەرەتای دەرکەوتن و بڵاوبوونەوەی لە ڕۆژهەڵات، ڕێگەی خۆی بەرەو کوردستان دۆزیوەتەوە. لەو ناوچانەی کورد تێیدا ژیاون و چالاک بوون، چەندین کڵێسا و دێری مەسیحی
ڕابەر سیوەیلی دەروازە ئایین بەدرێژایی مێژووی مرۆڤایەتی، نەک ھەر تەنیا وەک لایەنێکی باوەڕداریی، بەڵکو ڕۆڵێکی یەکلاکەرەوەشی بینیوە لە ڕێکخستنی کۆمەڵایەتی پێکھاتە سیاسییەکان و ناسنامە کولتوورییەکاندا. هەرچەندە ئەو ڕۆڵەی ئایین لە پرۆسەی بنیاتنانی کۆمەڵگەکاندا گرتوویەتییە ئەستۆ، لە قۆناغە جیاوازەکاندا بەلێکدانەوەی جیاواز شێوەی گرتووە؛ ئەم لێکدانەوانەش ھەندێکجار بوونەتە ھۆی سازان و ھەندێکجاریش
Send this to a friend
English
كوردی
العربية